رفتن به محتوای اصلی
دکتر ربانی

فهرست

سنگ کلیه

هفت روز بعد از کولیک کلیوی

درد فروکش کرده، ولی پرونده بسته نشده است. آنچه در هفتهٔ اول اهمیت دارد و علائمی که یعنی باید زودتر برگردید.

نوشته و بازبینی پزشکی

دکتر حسین ربانی· متخصص اورولوژی

آخرین بازبینی
زمان مطالعه
۴ دقیقه
منابع
۲ راهنمای رسمی
فهرست این راهنما

تعریف در یک جمله

کولیک کلیوی حملهٔ درد ناشی از گیر کردن سنگ در مسیر ادرار است، و آرام شدن درد لزوماً به معنای دفع شدن سنگ نیست.

علائم هشدار

  • بازگشت درد پهلو پس از یک دورهٔ آرامش
  • تب یا لرز، حتی خفیف، در روزهای پس از حمله
  • کاهش محسوس حجم ادرار
  • تهوعی که برنمی‌گردد به حالت عادی
  • دردی که این بار محل یا شکل متفاوتی دارد

همین امروز مراجعه کنید

  • تب یا لرز. پس از یک حملهٔ کولیک، تب را نباید به سرماخوردگی نسبت داد تا وقتی کلیه بررسی نشده باشد.
  • درد شدیدی که برگشته و با مسکن خانگی آرام نمی‌شود.
  • کم شدن چشمگیر ادرار یا ناتوانی در ادرار کردن.
  • استفراغ مکرر و ناتوانی در نگه‌داشتن مایعات.

کارهای بی‌خطر قبل از مراجعه

  • تا وقتی پزشک نگفته سنگ دفع شده، صاف کردن ادرار را ادامه دهید.
  • اگر سنگی دفع شد، آن را خشک کنید و نگه دارید؛ برای بررسی جنس سنگ لازم است.
  • مایعات را در طول روز پخش کنید، نه یک‌باره.
  • روزهایی که درد داشتید و داروهایی که مصرف کردید را یادداشت کنید.
  • اگر برایتان استنت گذاشته شده، تاریخ گذاشتن آن را جایی بنویسید و فراموشش نکنید.

مسیر معمول تشخیص و درمان

مرحلهٔ اولروشن کردن اینکه سنگ دفع شده یا نه

آرام شدن درد سه معنای متفاوت دارد: سنگ دفع شده، سنگ جابه‌جا شده و فعلاً فشار کمتری می‌آورد، یا مسیر همچنان بسته است ولی عصب کشیدگی را کمتر گزارش می‌کند. تفکیک این سه فقط با پیگیری تصویربرداری ممکن است، نه با احساس بیمار.

مرحلهٔ دومپیگیری تصویربرداری

معمولاً چند هفته پس از حمله یک تصویربرداری کنترلی انجام می‌شود تا وضعیت سنگ و کلیه روشن شود. اگر مسیر همچنان بسته باشد، کلیه می‌تواند بی‌آنکه دردی ایجاد کند آسیب ببیند؛ همین است که پیگیری را لازم می‌کند.

مرحلهٔ سومتصمیم دربارهٔ ادامه

اگر سنگ دفع شده باشد، بحث به سمت پیشگیری از سنگ بعدی می‌رود. اگر دفع نشده باشد، بسته به اندازه، محل و مدت زمانی که گذشته، ادامهٔ انتظار یا مداخله مطرح می‌شود.

مرحلهٔ چهارمپیشگیری

پس از اولین سنگ، بررسی علت انجام می‌شود: آزمایش خون و ادرار، و در صورت در دسترس بودن سنگ، تعیین جنس آن. برنامهٔ پیشگیری بر همین پایه ساخته می‌شود و برای همه یکسان نیست.

عوارض و چشم‌انداز

بیشتر سنگ‌های کوچک ظرف چند هفته دفع می‌شوند. خطر اصلی در این دوره، سنگی است که در مسیر مانده و بدون درد کلیه را تحت فشار گذاشته، یا عفونتی است که پشت انسداد شکل می‌گیرد. اگر لولهٔ موقت داخلی گذاشته شده، فراموش کردن آن می‌تواند به رسوب و عارضه منجر شود؛ برای همین تاریخ برداشتنش مهم است.

پیشگیری و زندگی روزمره

  • پس از دفع سنگ، نوشیدن آب کافی را عادت روزانه کنید، نه فقط در روزهای درد.
  • سنگ دفع‌شده را برای آنالیز بیاورید؛ پیشگیری بدون دانستن جنس سنگ حدسی است.
  • اگر این دومین سنگ شماست، بررسی کامل‌تر علت، از جمله آزمایش ادرار ۲۴ ساعته، را مطرح کنید.

باورهای رایج

باور رایج

درد که خوابید، یعنی سنگ رفته.

واقعیت

درد ممکن است به این دلیل آرام شود که سنگ جابه‌جا شده یا کلیه با انسداد کنار آمده است. فقط تصویربرداری می‌تواند دفع شدن سنگ را نشان دهد.

سؤال‌هایی که در مطب بپرسید

این فهرست را همراه بیاورید و در ویزیت مطرح کنید.

  • آیا مطمئنیم سنگ دفع شده است؟ اگر نه، از کجا می‌فهمیم؟
  • چه زمانی تصویربرداری پیگیری لازم است؟
  • اگر استنت دارم، چه زمانی باید برداشته شود؟
  • کار کلیهٔ من در این مدت تغییر کرده است؟
  • برای بررسی علت تشکیل سنگ چه آزمایشی لازم دارم؟
  • چه تغییری در نوشیدن آب و غذا خوردن برای من معنا دارد؟

این صفحه تشخیص نیست

این متن دربارهٔ مسیر معمول پیگیری است و جای بررسی وضعیت خودتان را نمی‌گیرد. برنامهٔ پیگیری شما را پزشکی تعیین می‌کند که تصویربرداری و آزمایش‌های شما را دیده باشد.

درمان نزد ما

هفت روز بعد از کولیک کلیویدر مطب دکتر حسین ربانی

در ویزیت، اول حرف‌تان را کامل می‌شنویم و معاینه می‌کنیم. فقط آزمایش‌هایی را که لازم است می‌خواهیم و راه‌های درمان را، از دارو تا روش‌های کم‌تهاجمی، کنار هم می‌گذاریم تا با هم تصمیم بگیریم.

  • ویزیت، معاینه و پیگیری: مطب دکتر ربانی، تهران، خیابان گاندی، نبش کوچهٔ ۲۰، ساختمان پزشکان ۱۴۲

پشت تلفن فقط بگویید: «سلام، برای ویزیت دکتر ربانی وقت می‌خواستم.» لازم نیست چیزی دربارهٔ مشکل‌تان توضیح دهید.

منابع

  1. راهنمای انجمن اورولوژی اروپاEAU Guidelines on Urolithiasis (European Association of Urology)
  2. راهنمای انجمن اورولوژی آمریکاAUA/Endourological Society Guideline — Surgical Management of Stones

آخرین بازبینی پزشک:

ارتباط

سؤال درباره مطالب سایت

از طریق پیام، مشاورهٔ پزشکی نمی‌دهیم؛ برای اینکه درست راهنمایی شوید، باید معاینه شوید.